Đuối nước là tình trạng thiếu oxy khi nước hoặc dịch xâm nhập vào đường hô hấp, làm các chức năng sống của cơ thể ngừng hoạt động. Có trường hợp nước vào phổi, nhưng cũng có trường hợp đường thở bị co thắt do hoảng loạn, gây ngạt mà không có nước trong phổi (đuối nước khô).
Nếu không được cấp cứu kịp thời, đuối nước có thể dẫn đến tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề.
1. Nguyên nhân gây đuối nước
Tai nạn đuối nước ở trẻ em thường xảy ra do tính hiếu động, tò mò của trẻ lớn; trẻ nhỏ dễ gặp nguy hiểm do thích nghịch nước hoặc do sự bất cẩn, thiếu giám sát của gia đình. Dù biết bơi hay chưa biết bơi, trẻ vẫn có thể gặp tai nạn do chủ quan và không lường hết được nguy hiểm.
Bên cạnh đó, môi trường sống còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ như chậu, bể, giếng nước không có nắp đậy an toàn; sông, hồ, ao, suối không được rào chắn hoặc thiếu biển cảnh báo. Các hố sâu do đào bới, khai thác đất, cát, nước tưới không có hàng rào bảo vệ cũng là nguyên nhân phổ biến gây đuối nước.
Tai nạn đuối nước có thể xảy ra trong nhiều tình huống như ngã xuống nước khi không biết bơi, ngã úp mặt vào chậu hoặc bồn tắm, ngất đột ngột khi tiếp xúc với nước, lặn quá lâu, bơi quá sức, bị chuột rút hoặc mất nhiệt dẫn đến ngạt nước.
2. Biện pháp phòng, chống đuối nước
Đối với trẻ em:
Không cho trẻ tự ý tắm, bơi tại sông, suối, ao, hồ khi không có người lớn biết bơi đi cùng; không để trẻ vui chơi gần ao, hồ, hố sâu. Cần dạy trẻ kỹ năng bơi lội, kiến thức an toàn dưới nước và luôn giám sát khi trẻ ở gần môi trường nước. Trang bị áo phao, phao bơi khi tham gia hoạt động dưới nước; đậy kín các vật chứa nước trong gia đình. Tăng cường quản lý trẻ trong mùa mưa lũ, đặc biệt khi qua các khu vực nguy hiểm.
Đối với cộng đồng:
Xây dựng các bể bơi an toàn có lực lượng cứu hộ; tổ chức dạy bơi và kỹ năng phòng, chống đuối nước; đẩy mạnh tuyên truyền, lắp đặt biển cảnh báo tại các khu vực nguy hiểm và phối hợp với chính quyền địa phương trong công tác phòng ngừa.
Đối với mọi người:
Không tắm, bơi tại nơi nguy hiểm hoặc không có người giám sát; khởi động kỹ trước khi bơi; không sử dụng rượu, bia hoặc ăn quá no trước khi xuống nước. Khi phát hiện người bị đuối nước, cần nhanh chóng kêu gọi hỗ trợ và liên hệ cứu hộ; không tự ý cứu người nếu không có kỹ năng để tránh gây nguy hiểm cho bản thân và nạn nhân.
Những nguyên tắc an toàn khi bơi:
- Không nhảy cắm đầu ở những nơi không có chỉ dẫn an toàn.
- Không tắm, bơi tại khu vực nước sâu, chảy xiết, xoáy hoặc nơi không có người lớn biết bơi và cứu đuối.
- Không bơi khi trời tối, có mưa to, sấm chớp.
- Tuyệt đối tuân thủ các biển báo, bảng chỉ dẫn nguy hiểm.
- Luôn khởi động kỹ trước khi xuống nước.
- Không ăn uống khi đang bơi để tránh sặc nước.
- Không tắm, bơi một mình ở ao, hồ; cần có người lớn biết bơi đi kèm.
- Khi tham gia giao thông đường thủy, phải đảm bảo an toàn phương tiện, mang đầy đủ áo phao, phao cứu sinh và chở đúng số người quy định.
3. Xử lý khi gặp tai nạn đuối nước
- Khi phát hiện người bị rơi xuống nước, cần hô hoán, kêu gọi mọi người xung quanh hỗ trợ ngay.
- Tuyệt đối không nhảy xuống cứu nếu không biết bơi để tránh nguy hiểm cho bản thân.
- Nhanh chóng đưa nạn nhân lên bờ bằng các phương tiện an toàn như: đưa tay, dùng sào dài, ném phao có dây, ném dây chắc để nạn nhân bám và kéo vào bờ.
- Không nhảy xuống nước khi không có kỹ năng cứu đuối, vì nạn nhân đang hoảng loạn có thể bám chặt gây nguy hiểm cho người cứu.
- Nếu cấp cứu dưới nước, cần nâng đầu nạn nhân nổi trên mặt nước, giúp nạn nhân trấn tĩnh và thở.
- Gọi cấp cứu 115 và huy động người, phương tiện hỗ trợ càng sớm càng tốt; không chậm trễ trong cấp cứu.
- Không xốc nước hoặc cố ép nước trong phổi chảy ra, vì sẽ làm mất “thời gian vàng” cấp cứu tim phổi.
- Khi hồi sức tim phổi, thực hiện đúng kỹ thuật; tránh ấn quá mạnh, đặc biệt với trẻ em, để không gây tổn thương.
- Sơ cứu đúng cách và kịp thời là yếu tố quyết định đến sự sống và hạn chế di chứng cho nạn nhân.
Chùm ảnh: Tuyên truyền phòng tránh tai nạn đuối nước cho trẻ em, học sinh.
Hãy cùng chung tay hành động để bảo vệ trẻ em và cộng đồng khỏi tai nạn đuối nước!